فواید و خواص دانه چیا، ارزش غذایی و عوارض جانبی آن

فواید و خواص دانه چیا، ارزش غذایی و عوارض جانبی آن

اخیراً، دانه های چیا به عنوان یک خوراکی فوق‌العاده سرشار از خواص سلامتی، محبوبیت گسترده‌ای به دست آورده‌اند. در نگاه اول شاید ممکن است این دانه‌های سیاه و سفید کوچک بی‌خاصیت به نظر برسند، در حالی که محتوی مقدار زیادی ماده مغذی ضروری برای سلامت انسان هستند. دانه چیا از گیاه Salvia hispanica به دست می‌آید. این دانه جزو غذای اصلی تمدن‌های باستانی بوده و قرن‌ها است که مصرف می‌شود. با توجه به اهمیت دانه چیا در شکل‌دهی یک سبک زندگی متعادل و سالم، ما در این مقاله به بررسی فواید و خواص دانه چیا برای سلامتی می‌پردازیم.

فهرست مطالب

توجه : این مقاله توسط گروه باغبانی مریان تالیف شده است. جهت کسب اطلاعات بیشتر  در زمینه خدمات و محصولات باغبانی مریان می‌توانید به بخش فروشگاه و یا صفحه اصلی مراجعه نمایید.

متن نوشته دانه چیا

 فواید و خواص دانه چیا

دانه چیا فواید زیادی برای سلامتی انسان دارد. این دانه‌ها سرشار از مواد مغذی، انرژی‌زا و سرشار از آنتی اکسیدان هستند و همچنین به هضم غذا و حفظ سلامت استخوان‌ها و قلبی سالم کمک می‌کنند. علاوه بر این، تطبیق‌پذیری دانه‌های چیا با غذاهای مختلف آن‌ها را به یک افزودنی آسان و خوشمزه در رژیم غذایی انسان تبدیل می‌کند. برخی از مهم‌ترین خواص و فواید دانه چیا به شرح زیر است:

سرشار از مواد مغذی

دانه‌های چیا علی‌رغم اندازه کوچکشان، ارزش غذایی بسیار بالایی دارند. این انرژی‌زاهای کوچک منبعی عالی از فیبر، پروتئین، چربی‌های سالم، کلسیم، منیزیم، منگنز، فسفر و آنتی اکسیدان‌ها هستند. دانه‌های چیا ، ترکیبی چشمگیر از مواد مغذی ضروری را تنها در یک 28 گرم فراهم می‌کنند (جدول 1)، که همین امر آنها را به یک مکمل ارزشمند برای هر رژیم غذایی تبدیل می‌کند [1].

جدول 1. ارزش غذایی دانه چیا [2

اجزاء مقدار
انرژی 652 کیلوکالری
آب 4/43 گرم در 100 گرم
پروتئین 24/2 گرم در 100 گرم
چربی کل 40/2 گرم در 100 گرم
خاکستر (Ash) 4/77 گرم در 100 گرم
کربوهیدرات (by difference) 26/9 گرم در 100 گرم
فیبر خوراکی 30/2 گرم در 100 گرم
کلسیم 456 میلی‌گرم در 100 گرم
آهن 9/18 میلی‌گرم در 100 گرم
منیزیوم 449 میلی‌گرم در 100 گرم
فسفر 919 میلی‌گرم در 100 گرم
پتاسیم 726 میلی‌گرم در 100 گرم
سدیم 0/26 میلی‌گرم در 100 گرم
روی 6/47 میلی‌گرم در 100 گرم
مس 1/86 میلی‌گرم در 100 گرم
منگنز 3/79 میلی‌گرم در 100 گرم

بهبود دستگاه گوارش

دانه‌های چیا به دلیل محتوای فیبر بالایی که دارند، برای حفظ سلامتی سیستم گوارشی مفید هستند. فیبر خوراکی موجود در آن‌ها حرکات مداوم روده را تسهیل می‌کند، احتمال یبوست را کاهش و تکثیر باکتری‌های مفید در روده را افزایش می‌دهد. مصرف دانه‌های چیا می‌تواند به بهبود هضم، تقویت احساس سیری و تنظیم سطح قند خون و کنترل وزن کمک کند [3].

غنی از اسیدهای چرب امگا 3

در میان منابع گیاهی، دانه چیا به عنوان یکی از تأمین‌کنندگان غنی اسیدهای چرب امگا 3، به ویژه اسید آلفا لینولنیک (ALA) شناخته شده است. اسیدهای چرب امگا 3 با خواص متعددی از جمله کاهش التهاب، حفظ سلامت قلب، بهبود عملکرد مغز و ارتقای سلامت پوست مرتبط هستند. گنجاندن دانه‌ چیا در رژیم غذایی، راهی آسان برای افزایش دریافت امگا 3 بدون تکیه صرف به ماهی یا مکمل‌های روغن ماهی است [4].

عوارض و مضرات دانه چیا

کمک به کنترل وزن

برای افرادی که به دنبال کاهش وزن هستند، می‌توانند از خواص دانه چیا برای لاغری کمک بگیرند. این دانه‌ها به دلیل محتوای فیبر و پروتئین بالایی که دارند، به شما کمک می‌کنند تا برای مدت طولانی‌تری احساس سیری کنید و از میان‌وعده‌های غیرضروری و پرخوری بکاهید. علاوه بر این، توانایی این دانه‌ها برای جذب مایعات و انبساط در معده، به احساس سیری کمک می‌کند و آن‌ها را به یک مکمل عالی برای رژیم‌های کاهش وزن تبدیل کرده است [5].

حفظ سلامت استخوان

کلسیم، فسفر و منیزیم مواد معدنی حیاتی برای حفظ سلامت استخوان‌ها و دندان‌ها هستند. دانه چیا می‌تواند به ویژه برای افرادی که از  مصرف محصولات لبنی به عنوان منبع کلسیم اجتناب می‌کنند، مفید باشد. در واقع این دانه‌ها یک گزینه‌ی عالی برای تأمین کلسیم از گیاه هستند. مصرف منظم دانه چیا می‌تواند به حفظ سلامت استخوان، جلوگیری از پوکی استخوان و تقویت استحکام دندان کمک کند.

منبعی غنی از فیبر

اگر به دنبال تأمین نیاز روزانه فیبر بدن خود هستید، دانه چیا می‌تواند بهترین منبع آن باشد. این دانه‌های کوچک سرشار از فیبر خوراکی محلول و نامحلول هستند. گنجاندن دانه‌های چیا در وعده‌های غذایی یا مصرف آن‌ها به عنوان میان‌وعده می‌تواند به هضم غذا کمک کرده، احساس سیری را تقویت، سطح قند خون را تنظیم و سلامت روده‌‌ها را حفظ کند..

فواید دانه جیا

سرشار از آنتی اکسیدان

آنتی اکسیدان‌ها عملکردی حیاتی در محافظت از بدن انسان در برابر تنش اکسیداتیو و آسیب‌های ناشی از رادیکال‌های آزاد دارند. دانه چیا حاوی آنتی اکسیدان‌های فراوان از جمله فلاونوئیدها و ترکیبات فنلی است. مصرف منظم دانه چیا می‌تواند به جلوگیری از آسیب سلولی، کاهش التهاب، و کاهش خطر بیماری‌های مزمن مانند بیماری قلبی و انواع خاصی از سرطان کمک کند.

منبع پروتئین گیاهی

دانه چیا منبع کامل پروتئین محسوب می‌شود زیرا همه‌ی 9 اسید آمینه ضروری را فراهم می‌کند و به عنوان گزینه‌ای عالی برای تأمین نیازهای پروتئینی گیاهخواران می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد.

تنظیم کننده قند خون

مصرف دانه‌های چیا به دلیل محتوای فیبر بالا ممکن است تأثیر مثبتی بر سطح قند خون داشته باشد. دانه چیا می‌تواند به کاهش سرعت هضم و جلوگیری از افزایش سریع سطح قند خون کمک کند.

دانه چیا و نان

حفظ سلامت قلب و عروق

قلب سالم برای حفظ سلامت کلی بدن حیاتی است و دانه چیا می‌تواند به طور قابل ملاحظه‌ای به سلامت قلب کمک کند. این دانه‌های ریز سرشار از اسیدهای چرب امگا 3 هستند که به کاهش التهاب، کاهش خطر بیماری قلبی و بهبود عملکرد کلی قلب و عروق کمک می‌کنند.

افزایش تأثیر ورزش

برای افرادی که به دنبال بالا بردن اثر ورزش بر بدن خود هستند، دانه چیا می‌تواند یک افزودنی ارزشمند به رژیم غذایی آن‌ها باشد. دانه‌های چیا به دلیل محتوای پروتئین و فیبر بالایی که دارند، انرژی پایداری را فراهم می‌کنند که این باعث می‌شود به عنوان یک میان‌وعده ایده‌آال قبل از تمرین مورد استفاده قرار گیرند. آن‌ها همچنین به ریکاوری عضلانی و کاهش التهاب ناشی از ورزش کمک می‌کنند و ورزشکاران را قادر می‌سازند تا برنامه تمرینی خود را بهینه کنند.

گنجاندن آسان در رژیم غذایی

یکی از فواید جذاب دانه‌های چیا قابلیت استفاده آن‌ها در انواع غذاهاست. آن‌ها را می‌توان به راحتی در غذاها و نوشیدنی‌های مختلف بدون تغییر مزه قابل توجه گنجاند. یک قاشق غذاخوری دانه چیا را به اسموتی، ماست یا غلات مورد علاقه خود اضافه کنید تا یک خوراکی سرشار از مواد مغذی داشته باشید. حتی می‌توانید پودینگ دانه چیا را با مخلوط کردن آن با شیر و شیرین کننده انتخابی خود، به عنوان یک خوراکی خوشمزه و سالم تهیه و مصرف کنید.

هنگام اضافه کردن دانه چیا به رژیم غذایی خود، بهتر است از مقادیر کم شروع کنید و به تدریج مقدار آن را افزایش دهید. این به بدن شما اجازه می‌دهد تا به طور مؤثر با منبع جدید فیبر و چربی‌های سالم سازگار شود.

دسر دانه چیا و انجیر

فواید و خواص دانه چیا برای زنان

حفظ تعادل هورمونی برای زنان به ویژه در مراحل مختلف زندگی مانند قاعدگی، بارداری یا یائسگی بسیار مهم است. دانه چیا حاوی لیگنان‌ها است که این ترکیبات به عنوان پیش ساز فیتواستروژن عمل می‌کنند. لیگنان‌ها و همچنین امگا 3 می‌توانند به کاهش علائم قاعدگی، تعادل سطح استروژن و حمایت از سلامت باروری کمک کنند [7، 6].

فواید و خواص دانه چیا برای مردان

مشکلات پروستات یکی از نگرانی‌های رایج در میان مردان به ویژه با افزایش سن است. دانه چیا حاوی روی است، یک ماده معدنی ضروری که نقش کلیدی در حفظ سلامت پروستات دارد. مصرف غذاهای غنی از روی، مانند دانه چیا، می‌تواند به کاهش خطر مشکلات مربوط به پروستات و حمایت از سلامت کلی باروری کمک کند [8].

دانه چیا و قاشق چوبی

عوارض جانبی و مضرات دانه چیا

دانه‌ چیا اغلب به خاطر خواص تغذیه‌ای‌ آن مورد محبوبیت قرار می‌گیرد، با این حال، آگاهی از هر گونه عوارض جانبی بالقوه‌ای که ممکن است در اثر مصرف آن ایجاد شود، مهم است. برخی از عوارض و مضرات دانه‌ چیا در اینجا گزارش شده‌اند تا به شما در تصمیم‌گیری آگاهانه در مورد گنجاندن آن در رژیم غذایی خود کمک کنند [9]:

ناراحتی معده

دانه چیا سرشار از فیبر است که می‌تواند برای هضم غذا مفید باشد. در عین حال، مصرف مقادیر زیاد دانه چیا بدون هیدراتاسیون کافی ممکن است منجر به ناراحتی معده شود. برای جلوگیری از این امر، هنگام استفاده از دانه های چیا در رژیم غذایی خود اطمینان حاصل کنید که آب کافی می‌نوشید. افزایش تدریجی مصرف دانه چیا نیز می‌تواند به تنظیم بدن شما کمک کند.

واکنش‌های حساسیت

اگرچه نادر است، اما برخی افراد ممکن است با واکنش‌های حساسیت به دانه چیا مواجه شوند. این حساسیت‌ها می‌توانند به صورت کهیر پوستی، خارش یا در موارد شدید، دشواری در تنفس ظاهر شوند. اگر به دانه‌های کنجد یا خردل حساسیت دارید، توصیه می‌شود قبل از افزودن دانه چیا به رژیم غذایی خود احتیاط کنید یا با یک متخصص مراقبت‌های بهداشتی مشورت کنید.

دانه چیا در آب

رقیق کننده خون

دانه چیا حاوی اسیدهای چرب امگا 3 است که خاصیت رقیق کنندگی خون دارند. درحالی‌که این ویژگی می‌تواند اثرات مثبتی بر سلامت قلب و عروق داشته باشد، ممکن است برای افرادی که داروهای رقیق کننده خون مصرف می‌کنند، خطراتی ایجاد کند. اگر از چنین داروهایی استفاده می‌کنید، با پزشک خود مشورت کنید تا از مصرف بی‌خطر دانه چیا بدون تأثیر منفی بر اثربخشی دارو اطمینان حاصل کنید.

تداخل با جذب دارو

محتوای فیبر بالای دانه چیا ممکن است بر جذب برخی داروها تأثیر بگذارد. ماهیت فیبری دانه چیا می‌تواند فرایند جذب را کندتر کند و به طور بالقوه اثربخشی دارو را کاهش دهد. توصیه می‌شود داروها را حداقل یک ساعت قبل یا دو ساعت بعد از مصرف دانه چیا مصرف کنید تا این تداخل به حداقل برسد.

فشار خون پایین

دانه چیا به دلیل محتوای اسید چرب امگا 3 توانایی کاهش فشار خون را دارد. درحالی‌که این ممکن است برای برخی افراد مفید باشد، کسانی که فشار خون پایین (فشار خون پایین) دارند باید محتاط باشند. مصرف دانه چیا در مقادیر بیش از حد ممکن است فشار خون را کاهش دهد و منجر به اثرات نامطلوب بر سلامتی شود.

به یاد داشته باشید، بدن هر فرد به طور متفاوت واکنش نشان می‌دهد، و درک نیازها و محدودیت‌های خود به شما کمک می‌کند تا انتخاب‌های آگاهانه‌ای در مورد گنجاندن دانه های چیا در برنامه روزانه خود داشته باشید.

بذرهای گیاه چیا

نتیجه‌گیری

گنجاندن دانه چیا در برنامه غذایی روزانه می‌تواند فواید سلامتی چشمگیری داشته باشد. دانه‌های چیا به دلیل مواد مغذی غنی و نیز حفظ سلامتی دستگاه گوارش، کنترل وزن و سلامت استخوان‌ها، مکملی ارزشمند برای هر رژیم غذایی هستند. چه آن‌ را به اسموتی خود اضافه کنید، چه آن را با ماست مخلوط کنید یا در پخت و پز خود بگنجانید، این دانه‌های ریز پاداش بزرگی را برای سلامت کلی بدن شما به ارمغان می‌آورند. ارزش این دانه‌ها را دریابید و از مزایای باورنکردنی که دانه‌های چیا می‌توانند به زندگی شما بیاورند، استفاده کنید.

سلب مسئولیت: اطلاعات ارائه شده در این مقاله فقط برای اهداف آموزشی است و نباید جایگزین توصیه‌های پزشکان شود. لطفاً قبل از ایجاد هرگونه تغییر مهم در رژیم غذایی یا سبک زندگی خود با یک پزشک متخصص یا فرد متخصص تغذیه مشورت کنید.

منبع:

Chia Seeds Health Benefits – Floristkids

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا